Overslaan en naar de inhoud gaan

Waar je op moet letten bij het kopen van een monitor

Meer dan alleen de grootte van het scherm

Monitoren
Ultra wide monitor

Thuiswerken komt met de nodige uitdagingen, maar het uitzoeken van een monitor hoeft dat niet te zijn. Tenminste, zolang je je niet laat intimideren door ultraluxe monitoren van meer dan 2.000 euro. Stiekem heb je namelijk voor ongeveer 200 euro al een monitor waarmee je goed beslagen ten ijs komt. Dit is waar je op kunt letten bij het kopen van een monitor.

Laatst bijgewerkt 5 maanden geleden

Het formaat

Het eerste waar je naar kijkt bij het uitzoeken van een beeldscherm, dat is het formaat. Dit heeft niet alleen te maken met of hij qua ruimte op je bureau past, maar ook met wat je erop doet. Sommige mensen kiezen ervoor om twee monitoren neer te zetten, bijvoorbeeld wanneer ze soms een blik moeten werpen op een dashboard dat ze dan op de ene monitor laten weergeven. 

Er zijn echter ook mensen die liever werken op één monitor, maar dan wel vaak vensters naast elkaar openzetten. Het is dan handig om voor een wat bredere monitor te gaan. Het formaat van een monitor wordt uitgedrukt in inch. Een inch is 2,54 centimeter en het aantal inches wordt gemeten over de diagonaal. De standaard maat is 24 inch, maar met hun dunne randen is ook 27 inch steeds gangbaarder geworden. 

 

Ben je op zoek naar een betaalbare monitor? Lees dan 'de beste monitors tot 250 euro'. 

De verhouding

Veel monitoren hebben een verhouding van 16:9. Wil je een heel brede monitor, een ultrawide, dan kijk je naar 21:9. De 21 zegt iets over de breedte en de 9 over de hoogte. Ultrawide monitoren zijn populair, omdat ze de rol vervullen van twee losse monitoren, terwijl je maar één keer de kabels hebt en één voet, wat je bureau overzichtelijker houdt. 

Er zijn ook nog 'superwide' monitoren met een verhouding van 32:9, die precies even breed zijn als twee 'normale' 16:9-schermen. Daarnaast bestaan er 16:10-schermen, die juist iets hoger zijn dan een normaal exemplaar. Dat zijn er echter nog maar heel weinig. Een handige monitor is niet per se beter afhankelijk van hoeveel inch hij is, want daarvoor is de resolutie belangrijk.

 

De resolutie

De resolutie wordt uitgedrukt in puntjes (pixels) en bepaalt mede hoe veel ruimte je hebt voor bijvoorbeeld vensters in beeld. Belangrijk: dat hangt ook af van hoe groot het scherm is, en hoe goed je ogen. Op een klein scherm met heel veel pixels (in jargon, een hoge pixeldichtheid) worden de puntjes zo klein dat de letters erg priegelig kunnen worden. Gelukkig vergroten Windows of MacOS het beeld automatisch, zodat je de letters goed kunt blijven lezen. 

Een monitor met een hoge pixeldichtheid geeft zo een heel mooi scherp beeld, omdat iedere letter uit veel meer puntjes bestaat dan op een 'normaal' beeldscherm. Maar hoe verder het beeld moet worden opgeschaald, hoe minder ruimte er weer is voor vensters, taakbalken en menuknoppen. Het gangbare is 1920 x 1080 punten, maar als je graag meerdere Word-documenten naast elkaar opent, dan is 2560 x 1440 punten een betere resolutie. 

 

De termen

Er zijn verschillende termen die worden gebruikt wanneer er over de beeldkwaliteit van de monitor wordt gesproken. Full HD is de standaard, die een resolutie heeft van 1920 x 1080. Dan is er ook QHD, wat 2560 x 1440 is. Ultra HD is ook wel 4K, wat komt omdat ze horizontaal bijna 4.000 punten zijn (3840 x 2160). Dat geeft prachtig beeld, want er zijn meer puntjes om informatie op weer te geven: hierdoor krijg je een enorm scherp beeld. 

HDR is een belangrijke term als je monitor niet zakelijk gebruikt, maar voor films, series en gamen: dit betekent dat de monitor een hoger dynamisch bereik heeft. Een 'HDR-scherm' mag als zodanig worden verkocht als hij niet op zwart gaat als er een HDR-signaal binnenkomt. Maar hoe goed dat vervolgens in beeld wordt gebracht, daarvoor bestaan geen eisen. Als je wil weten wat een goede HDR-monitor is, kun je kijken naar het DisplayHDR-logo van de VESA. De betere HDR-schermen hebben een DisplayHDR600 of DisplayHDR1000-logo. 

 

De kleuren

Je kunt scherp beeld hebben, maar als er geen mooie kleurweergave is, dan valt dat alsnog tegen. De kleurweergave hangt af van een aantal verschillende factoren, waar we in onze tests en bij de keuze voor bepaalde schermen in deze koopgidsen uiteraard op letten. Neutrale grijstinten kunnen onbedoeld een rode, groene of blauwe tint hebben, iets wat ook weer doorwerkt in andere kleuren. Ook van belang is de kleurruimte die het scherm kan weergeven. 

Kan het scherm een grote kleurruimte tonen, dan zien de kleuren er verzadigd en spetterend uit, maar voor een realistische weergave is vooral van belang hoe goed het scherm de sRGB-kleurruimte kan benaderen, want die is relevant voor de meeste afbeeldingen en video's. Veel schermen (zeker die voor fotobewerking) hebben een speciale stand, die de felle kleuren van het scherm automatisch terugregelt naar de sRGB-kleurruimte. Zo worden huidtinten niet knaloranje en een grasveld niet neongroen

 

De poorten

Een monitor is voorzien van verschillende poorten met allemaal een andere functie. De meeste schermen hebben één of meerdere HDMI-poorten, die je kent van je televisie. Handig als je bijvoorbeeld een gameconsole wilt aansluiten. De tegenhanger van HDMI voor de PC heet DisplayPort, die meestal ook op je nieuwe monitor zit. Heb je een desktop-pc, dan gebruik je die aansluiting. Zowel DisplayPort als HDMI ondersteunen de doorgifte van audio naast beeld, mocht het scherm speakers hebben of een 3,5mm-poort voor je koptelefoon. Luxere schermen hebben vaak een USB-hub met twee of meerdere poorten, bijvoorbeeld om je USB-stick even in te pluggen via het scherm. Zeker als je een desktop-pc hebt die ergens in een onooglijk hoekje staat, kan dat handig zijn.

Ben je een laptopgebruiker, dan is de aanwezigheid van een USB-C aansluiting handig. Een USB-C monitor integreert functies van een apart dockingstation, wat een kabelbende op het bureau voorkomt. Je hoeft maar één kabel op de laptop in te pluggen om beeld op het scherm te krijgen, randapparatuur die op de USB-hub van het scherm is aangesloten te verbinden, en je laptop op te laden. Veel monitoren met USB-C kunnen namelijk stroom terugleveren aan de laptop. Zo kan die oplader ook weer in de tas blijven. Sommige USB-C monitoren hebben zelfs een Ethernetpoort (voor een aansluiting op het bedrade netwerk) of een webcam boven het scherm.

 

De ergonomie

Let bij het uitzoeken van een monitor ook goed op de ergonomische factor: kan het apparaat omhoog of omlaag? Als je het niet erg vindt om een pak papier onder je monitor te leggen om hem alsnog te verhogen, dan kun je voor een goedkoper model gaan. Over het algemeen is het voor het oog mooier (en uiteindelijk ook beter voor je gezondheid) als de monitor in hoogte kan worden versteld. Je hebt door de bocht in het scherm over het algemeen een betere kijkhoek. 

Door de curve zie je een groter deel van het scherm meer recht van voren, zodat de kijkhoeken beter lijken dan op een scherm waarbij de hoeken niet naar je oogbol 'toebuigen'. Een curved scherm is echter niet voor iedereen: rechte lijnen zijn gebogen op zo’n scherm en dat is bijvoorbeeld in grafisch werk niet wenselijk. Je kunt er echter aan wennen. Zeker op een ultrawide monitor kan een curve best wenselijk zijn, omdat het scherm zo breed is. Maar het is echt een persoonlijke keuze.

Een monitor uitzoeken heeft uiteindelijk alles te maken met het gebruiksdoel. Wil je er alleen kantoor-activiteiten mee uitvoeren, dan is een hoge resolutie eigenlijk al genoeg. Voor video- en fotobewerking zijn een goede kleurweergave, een grote kijkhoek en een hoge resolutie belangrijk. Uiteindelijk is er voor elk doel een goede monitor te vinden, gebruik hiervoor ook onze gidsen voor gaming monitoren, ultrawide monitoren, budgetmonitoren en 4K-monitoren

De adviezen van BestGetest komen onafhankelijk tot stand in samenwerking met het testlab van Tweakers. Je steunt ons door je aankopen via onze site te doen. Meer over BestGetest en ons verdienmodel »